Nieuwe maatregelen voor vereenvoudiging van het statiegeldsysteem, deel 2

In de kamerbrief van 4 september 2026 kondigt minister Stientje van Veldhoven (Klimaat en Groene Groei) ingrijpende nieuwe maatregelen aan om het statiegeldsysteem te vereenvoudigen en het wettelijk verplichte inzamelpercentage van 90 procent te halen. De belangrijkste wijziging is de introductie van een wettelijke innameplicht voor winkels op basis van hun winkeloppervlakte. De nieuwe regels moeten volgens het kabinet ingaan op 1 januari 2028.  

Deze week gaan we verder in de op de gevolgen voor tankstationondernemers.

Registratie 

Om als tankstation geregistreerd te worden als officieel (en wettelijk erkend) innamepunt bij Stichting Verpact, moet de locatie aan specifieke administratieve, logistieke en technische eisen voldoen.  

De eisen zijn onderverdeeld in de volgende categorieën: 

1. Wettelijke en administratieve eisen
2. Logistieke en operationele eisen (inname-methode)
3. Facilitaire en hygiënische eisen
4. Eisen bij deelname aan een bulkautomaat

Wettelijke en administratieve eisen

• Aanmelding via Verpact: De tankstationondernemer moet zich officieel registreren via het inschrijfformulier van Statiegeld Nederland. Hierbij ga je expliciet akkoord met het landelijke Beleid Innamepunten. 
• Koppeling met een grossier (groothandel): Het tankstation moet een actieve leveringsrelatie hebben met een drankengroothandel of grossier. Deze grossier fungeert in de logistieke keten namelijk als het ophaalpunt voor de volle zakken.  
• Unieke barcode-labels: Na registratie ontvangt het tankstation specifieke barcodelabels. Iedere retourzak die het station verlaat, moet voorzien zijn van een correct label dat gekoppeld is aan het unieke klantnummer van het tankstation. Zonder dit label kan het telcentrum de vergoedingen (en het statiegeld) niet uitbetalen.  

Logistieke en operationele eisen (inname-methode)

Als tankstationondernemer kies je zelf hóé je inzamelt. Afhankelijk van die keuze gelden er verschillende eisen:  

Bij handmatige inname (aan de kassa of via een zuil).

• Officiële retourzakken: Er mogen absoluut geen reguliere vuilniszakken worden gebruikt. Er moeten officiële, stevige retourbags en sluitstrips van Verpact worden gebruikt.
• Sortering en kwaliteit: De ingenomen flessen en blikjes moeten in de juiste zakken worden aangeboden. De verpakkingen mogen niet zwaar vervuild zijn (zoals gevuld met zand of sigarettenpeuken). Ernstig vervuilde zakken worden door het telcentrum geweigerd en niet uitbetaald.
• EAN-code verplicht: Personeel moet controleren dat het statiegeldlogo en de EAN-streepjescode op de verpakking nog goed leesbaar en scanbaar zijn. 

Bij machinale inname (Reverse Vending Machine / RVM):

• Gecertificeerde automaat: De geplaatste statiegeldmachine moet volledig voldoen aan de technische specificaties uit het document Reverse Vending Machine Vereisten van Statiegeld Nederland.
• Database-updates: De automaat moet verbonden zijn met internet. Verpact pusht tweemaal per dag updates naar de automaat, zodat nieuwe verpakkingen direct herkend worden en fraudegevallen worden geblokkeerd. 

Facilitaire en hygiënische eisen

• Veilige en droge opslag: Het tankstation moet over een overdekte, droge opslagruimte beschikken waar de volle retourzakken (of balen gecompacteerd materiaal) kunnen wachten op transport.  
• Hygiëneprotocol (belangrijk vanaf 2028): Met de komst van sap- en zuivelflessen in het systeem stelt het ministerie strenge eisen aan de hygiëne. Het tankstation moet aantoonbaar zorgen voor regelmatige reiniging van de innameplek om stankoverlast en ongedierte tegen te gaan.  

Eisen bij deelname aan een bulkautomaat

Kiest een tankstation (boven de 43 m²) ervoor om de innameplicht te vervullen via een gezamenlijke bulkautomaat op het terrein (waarin consumenten meer dan 100 verpakkingen tegelijk kunnen storten)? Dan gelden er zwaardere infrastructurele eisen:  

• Er moet een krachtstroomvoorziening aanwezig zijn (verbruik circa 1.500 tot 4.750 kWh per jaar).
• De ondergrond moet volledig verhard en vlak zijn (Verpact vergoedt overigens wel 100% van de aanlegkosten hiervan).
• Het tankstationpersoneel is verantwoordelijk voor het dagelijks schoonhouden en het oplossen van kleine, eenvoudige storingen aan de bulkautomaat. 

Vragen of extra informatie?

Dit zijn nogal wat eisen en dat ziet Drive ook. Het gaat om een landelijk systeem dat is ontwikkeld voor alle branches. Heb je een kleinere shop? Dan kan het zijn dat deze eisen op dit moment nog niet voor jou gelden.

Het is vooral belangrijk dat je je op tijd voorbereidt op de toekomstige eisen en tijdig keuzes maakt. Het kan zomaar zijn dat eind 2027 veel ondernemers tegelijk aan de slag gaan. Hierdoor kunnen de mogelijkheden beperkter worden, heb je misschien minder keuze of krijg je te maken met lange wachttijden.

Drive houdt de ontwikkelingen voor je in de gaten, informeert je op tijd en blijft dit onderwerp op de voet volgen.

Eventuele vragen kan je aan Lisanne Henneveld sturen via lisanne@drivenederland.nl